“Eerst plezier en dan volgt de zekerheid vanzelf”
Op een basisschool in Amsterdam-West trekt Daan (26) aan het einde van de middag de deur van groep 7 achter zich dicht. De dag was vol en energiek, precies zoals hij het graag heeft. Tijdens zijn opleiding dacht hij nog dat hij zo snel mogelijk een vaste plek zou zoeken. Toch koos hij bewust voor een andere route. Via ADAM Onderwijs werkt hij nu als invalkracht op verschillende scholen. Niet omdat hij geen keuze kan maken, maar juist omdat hij wil ervaren waar hij het best tot zijn recht komt. Voor Daan voelt het niet als een tussenfase, maar als een manier om met aandacht en vertrouwen zijn plek in het onderwijs te vinden.
Veel starters kiezen na hun opleiding voor zekerheid. Jij deed dat niet. Waar kwam die keuze vandaan?
“Tijdens mijn stages dacht ik eerst ook dat een vaste baan de logische stap zou zijn. Maar hoe meer scholen ik zag, hoe duidelijker ik merkte dat ik afwisseling juist prettig vind. Elke plek heeft z’n eigen dynamiek. De ene klas vraagt veel structuur, de andere juist wat meer ruimte. In plaats van dat dat onrust geeft, geeft het mij energie. Je wordt gedwongen om scherp te blijven en steeds opnieuw te kijken wat er nodig is. Ik dacht: waarom zou ik nu al kiezen voor één plek, als ik ook eerst breder kan ervaren wat echt bij me past? Dat voelde voor mij niet als uitstellen, maar juist als bewust beginnen.”
Wat trok je oorspronkelijk aan in het onderwijs?
“Dat je werk direct iets doet. Je ziet meteen effect van wat je doet in een klas. Soms positief, soms ook confronterend, maar het is altijd echt. Kinderen reageren puur. Als iets werkt, voel je dat meteen in de groep. En als iets niet werkt trouwens ook. Die eerlijkheid vind ik mooi. Daarnaast hou ik van het ritme van een schooldag. Je begint samen, bouwt iets op en aan het eind van de dag heb je echt iets neergezet. Dat geeft me veel voldoening. Je gaat niet naar huis met het gevoel dat je alleen maar bezig bent geweest, maar dat je echt iets hebt toegevoegd aan de dag van die kinderen.”
Wat leer je over jezelf doordat je op verschillende scholen staat?
“Dat ik vrij snel kan aanvoelen wat een groep nodig heeft. Je hebt niet weken de tijd om rustig op te bouwen, dus je moet snel schakelen. Hoe begin je? Hoeveel ruimte geef je? Wanneer moet je duidelijk zijn? Ik merk dat ik daar steeds zekerder in word. Tegelijkertijd leer ik ook wat minder bij me past. Ik hou ervan als er duidelijkheid is. Niet alles hoeft strak, maar er moet wel een basis van rust zijn. Vanuit daar ontstaat er ook ruimte voor plezier. En ik merk dat als die balans er is, ik zelf ook lekkerder voor de klas sta. Dan ben ik minder bezig met ‘hoe doe ik het?’ en meer met wat er in de groep gebeurt.”
Hoe ziet een dag eruit waarop je denkt: dit klopt?
“Dat zit voor mij in hoe een dag loopt. Je komt binnen en voelt dat een groep eerst even moet wennen. Gaandeweg merk je dat het soepeler wordt. Dat er rust ontstaat, dat er gewerkt wordt en dat er ook ruimte is om te lachen. Soms begint een dag rommelig en eindigt hij juist heel sterk. Dat vind ik mooi. Ik hoef geen groot compliment aan het einde van de dag. Maar als een leerling iets zegt als: ‘Het was eigenlijk best chill vandaag’, dan weet ik genoeg. Dan heb je de juiste toon gevonden. Dan ga ik met een goed gevoel weg.”
Wat geeft jou op dit moment het meeste werkgeluk?
“Voor mij zit werkgeluk in die combinatie van groei en energie. Ik merk dat ik elke week beter word in wat ik doe, en dat geeft vertrouwen. Maar het zit vooral in de klas zelf. In het moment dat een groep met je meegaat. Dat kinderen aanhaken, dat er focus is, maar ook plezier. Dat zijn geen grote dingen, maar juist kleine signalen. Een blik, een reactie, een les die gewoon valt. Soms heb je een les waarvan je denkt: dit liep precies zoals ik hoopte. Dat soort momenten geven echt voldoening. Dan weet ik: ik zit op de goede plek.”
Je komt steeds ergens nieuw binnen. Wat vraagt dat van jou?
“Dat je er meteen staat. Je kunt niet afwachten. Kinderen voelen het als je twijfelt, dus het helpt om duidelijk te zijn vanaf het begin. Tegelijkertijd moet je goed observeren. Wat voor groep is dit? Wat hebben ze nodig? Dat vraagt best wat energie, zeker in het begin van de dag. Maar ik merk dat ik dat juist leuk vind. Het houdt me scherp. Je bent continu aan het schakelen en aan het bijstellen. En juist daardoor leer je snel. Je merkt bijna per week dat je sterker wordt, en dat motiveert. Het geeft ook vertrouwen om te merken dat je dat steeds beter aankunt.”
Wat heb je nodig om dit met plezier te blijven doen?
“Vooral duidelijkheid en vertrouwen. Dat je weet wat er van je verwacht wordt en dat je de ruimte krijgt om het op jouw manier te doen. Vanuit ADAM Onderwijs merk ik dat dat goed geregeld is. Dat geeft rust. Voor nu past dit heel goed bij me. Ik leer veel en krijg energie van de afwisseling. Ik sluit niet uit dat ik later ergens langer blijf, maar dat hoeft nu nog niet. Vroeger dacht ik: eerst zekerheid, dan plezier. Nu merk ik dat het ook andersom kan. Als het goed voelt, volgt de rest vaak vanzelf.”